Moje kontoForum 
Tematy poruszane na forum
- Samopomoc i rozwój osobisty
- Wsparcie psychologiczne i emocjonalne
- Doświadczenia z terapii
- Zaburzenia psychiczne i sposoby leczenia
- Wspólnota i relacje interpersonalne
Żywienie w chorobie afektywnej dwubiegunowej
Cytat z Karolina Becht data 2025-01-17, 15:26Dieta niskowęglowodanowa zyskuje na znaczeniu jako potencjalne narzędzie wspierające leczenie zaburzeń afektywnych dwubiegunowych (ChAD). Choć nie jest to główny nurt terapii, istnieją dowody sugerujące, że dieta niskowęglowodanowa może wpływać na mechanizmy biochemiczne w organizmie, które odgrywają rolę w rozwoju tego zaburzenia. Poniżej przedstawiam mechanizmy, poprzez które dieta niskowęglowodanowa może wpływać na organizm w kontekście leczenia ChAD.
- Stabilizacja poziomu cukru we krwi i poprawa nastroju
W przypadku zaburzeń afektywnych dwubiegunowych jednym z kluczowych elementów jest niestabilność nastroju, która często jest powiązana z wahaniami poziomu glukozy we krwi. Dieta bogata w węglowodany, szczególnie węglowodany proste, prowadzi do nagłych wzrostów i spadków poziomu cukru, co może wywoływać zmiany nastroju, drażliwość, a nawet stany depresyjne lub maniakalne. Dieta niskowęglowodanowa, ograniczając spożycie cukrów prostych i stabilizując poziom glukozy, może pomóc w utrzymaniu bardziej równomiernego nastroju.
- Redukcja stanów zapalnych i neurozapalnych
Stany zapalne, zarówno ogólnoustrojowe, jak i neurozapalne, są coraz częściej uważane za jeden z mechanizmów związanych z zaburzeniami afektywnymi, w tym ChAD. Dieta niskowęglowodanowa, szczególnie ta oparta na tłuszczach nasyconych, omega-3 i białkach, ma potencjał do obniżania poziomu stanów zapalnych w organizmie, w tym w mózgu. Zmniejszenie stanów zapalnych w obrębie mózgu (neurozapalnych) może korzystnie wpłynąć na stabilizację nastroju, zmniejszając ryzyko epizodów maniakalnych i depresyjnych.
- Zmniejszenie stresu oksydacyjnego
Stres oksydacyjny, wynikający z nadmiernej produkcji wolnych rodników, jest kolejnym czynnikiem, który przyczynia się do rozwoju zaburzeń afektywnych. Wolne rodniki uszkadzają komórki, w tym neurony, co może prowadzić do zaburzeń w funkcjonowaniu mózgu i pogłębiania symptomów ChAD. Dieta niskowęglowodanowa, bogata w przeciwutleniacze (np. witaminy C, E, polifenole) oraz tłuszcze omega-3, może pomóc w walce ze stresem oksydacyjnym, co wspiera zdrowie mózgu i poprawia stabilność nastroju.
- Poprawa funkcji mitochondrialnych
Mitochondria są odpowiedzialne za produkcję energii w komórkach, w tym w neuronach. W ChAD często dochodzi do dysfunkcji mitochondrialnych, co może wpływać na wahania nastroju i zmniejszenie zdolności do radzenia sobie ze stresem. Dieta niskowęglowodanowa, zwłaszcza w kontekście ketoz (stan, w którym organizm przestawia się na spalanie tłuszczu zamiast glukozy), poprawia funkcje mitochondrialne. Ketony, powstające podczas metabolizmu tłuszczów, mogą być bardziej efektywnym źródłem energii dla mózgu, co wpływa na stabilizację nastroju i poprawę ogólnego samopoczucia.
- Potencjalny wpływ na funkcje neuroprzekaźników
Dieta niskowęglowodanowa, a zwłaszcza ketogenna, może wpływać na funkcje neuroprzekaźników, takich jak serotonina, dopamina, GABA (kwas gamma-aminomasłowy) i glutaminian. Zmiany w poziomach tych neuroprzekaźników są powiązane z zaburzeniami nastroju, w tym z ChAD. Ketony, jako alternatywne źródło energii dla mózgu, mogą wspomagać lepszą funkcję synaps i poprawiać równowagę neuroprzekaźników.
Dieta niskowęglowodanowa zyskuje na znaczeniu jako potencjalne narzędzie wspierające leczenie zaburzeń afektywnych dwubiegunowych (ChAD). Choć nie jest to główny nurt terapii, istnieją dowody sugerujące, że dieta niskowęglowodanowa może wpływać na mechanizmy biochemiczne w organizmie, które odgrywają rolę w rozwoju tego zaburzenia. Poniżej przedstawiam mechanizmy, poprzez które dieta niskowęglowodanowa może wpływać na organizm w kontekście leczenia ChAD.
- Stabilizacja poziomu cukru we krwi i poprawa nastroju
W przypadku zaburzeń afektywnych dwubiegunowych jednym z kluczowych elementów jest niestabilność nastroju, która często jest powiązana z wahaniami poziomu glukozy we krwi. Dieta bogata w węglowodany, szczególnie węglowodany proste, prowadzi do nagłych wzrostów i spadków poziomu cukru, co może wywoływać zmiany nastroju, drażliwość, a nawet stany depresyjne lub maniakalne. Dieta niskowęglowodanowa, ograniczając spożycie cukrów prostych i stabilizując poziom glukozy, może pomóc w utrzymaniu bardziej równomiernego nastroju.
- Redukcja stanów zapalnych i neurozapalnych
Stany zapalne, zarówno ogólnoustrojowe, jak i neurozapalne, są coraz częściej uważane za jeden z mechanizmów związanych z zaburzeniami afektywnymi, w tym ChAD. Dieta niskowęglowodanowa, szczególnie ta oparta na tłuszczach nasyconych, omega-3 i białkach, ma potencjał do obniżania poziomu stanów zapalnych w organizmie, w tym w mózgu. Zmniejszenie stanów zapalnych w obrębie mózgu (neurozapalnych) może korzystnie wpłynąć na stabilizację nastroju, zmniejszając ryzyko epizodów maniakalnych i depresyjnych.
- Zmniejszenie stresu oksydacyjnego
Stres oksydacyjny, wynikający z nadmiernej produkcji wolnych rodników, jest kolejnym czynnikiem, który przyczynia się do rozwoju zaburzeń afektywnych. Wolne rodniki uszkadzają komórki, w tym neurony, co może prowadzić do zaburzeń w funkcjonowaniu mózgu i pogłębiania symptomów ChAD. Dieta niskowęglowodanowa, bogata w przeciwutleniacze (np. witaminy C, E, polifenole) oraz tłuszcze omega-3, może pomóc w walce ze stresem oksydacyjnym, co wspiera zdrowie mózgu i poprawia stabilność nastroju.
- Poprawa funkcji mitochondrialnych
Mitochondria są odpowiedzialne za produkcję energii w komórkach, w tym w neuronach. W ChAD często dochodzi do dysfunkcji mitochondrialnych, co może wpływać na wahania nastroju i zmniejszenie zdolności do radzenia sobie ze stresem. Dieta niskowęglowodanowa, zwłaszcza w kontekście ketoz (stan, w którym organizm przestawia się na spalanie tłuszczu zamiast glukozy), poprawia funkcje mitochondrialne. Ketony, powstające podczas metabolizmu tłuszczów, mogą być bardziej efektywnym źródłem energii dla mózgu, co wpływa na stabilizację nastroju i poprawę ogólnego samopoczucia.
- Potencjalny wpływ na funkcje neuroprzekaźników
Dieta niskowęglowodanowa, a zwłaszcza ketogenna, może wpływać na funkcje neuroprzekaźników, takich jak serotonina, dopamina, GABA (kwas gamma-aminomasłowy) i glutaminian. Zmiany w poziomach tych neuroprzekaźników są powiązane z zaburzeniami nastroju, w tym z ChAD. Ketony, jako alternatywne źródło energii dla mózgu, mogą wspomagać lepszą funkcję synaps i poprawiać równowagę neuroprzekaźników.
Cytat z Usunięty użytkownik data 2025-01-21, 12:25Czy są jakieś przeciwskazania dla tego typu diet, czy każdy może ją stosować?
Czy są jakieś przeciwskazania dla tego typu diet, czy każdy może ją stosować?
Cytat z Usunięty użytkownik data 2025-01-24, 14:17Niestety, nie mogę zgodzić się z główną tezą tego wpisu. Nie ma w tej chwili ŻADNYCH rzetelnych dowodów naukowych na poparcie tezy, że diety niskowęglowodanowe (w tym dieta keto) mają pozytywny wpływ za zaburzenia psychiczne w ogóle a chorobę afektywną dwubiegunową w szczególności. Jedyne (i w tym wypadku bardzo mocne) dowody naukowe świadczące o terapeutycznej skuteczności diety niskowęglowodanowej (konkretnie diety keto) dotyczą epilepsji (w tym epilepsji lekoopornej). Epilepsji nie zalicza się jednak do "zaburzeń psychicznych", ale do "chorób układu nerwowego". Nie oznacza to, że badania nad stosowaniem diet niskowęglowodanowych w psychiatrii nie istnieją. W roku 2017 ukazał się artykuł przeglądowy, w którym przeanalizowano 15 badań nad stosowaniem diety keto w leczeniu zaburzeń psychicznych. Wyniki tych badań okazały się na tyle niejednoznaczne, że autorzy tego artykułu nie rekomendują stosowania tej diety w leczeniu zaburzeń psychicznych. Od tego czasu badania prowadzono oczywiście dalej. W roku 2023 ukazał się kolejny przegląd badań dotyczący stosowania diet niskowęglowodanowych (w tym diety keto) w leczeniu zaburzeń nastroju i zaburzeń afektywnych. Tym razem przeanalizowano 1377(!) artykułów, z czego jako spełniające kryteria zakwalifikowano 48 artykułów (z których ostatecznie wybrano 12 artykułów w pełni spełniających kryteria). Kilka z tych artykułów sugeruje, że może istnieć pozytywny wpływ diety keto w leczeniu tych zaburzeń. Jednak wszystkie te badania mają charakter pilotażowy (wstępny) lub są to studia pojedynczych przypadków. Badania pilotażowe przeprowadzane są zazwyczaj na: 1/małych próbach (z niewielką ilością uczestników) i 2/bez grupy kontrolnej. Innymi słowy nie są to badania kliniczne. Nie mogą więc służyć uzasadnieniu tez ogólnych o skuteczności jakiejś metody terapeutycznej w leczeniu określonego zaburzenia (czy grupy zaburzeń). Zastrzeżenia te tym bardziej dotyczą studiów przypadków (nie bada się tu nawet grupy osób, lecz pojedyncze osoby). Po co się w takim razie takie badania przeprowadza? Badania pilotażowe (i studia przypadków) służą wyłącznie określeniu czy dany obszar badawczy jest obiecujący pod względem badawczym. Jak to zauważyłem powyżej, autorzy artykułu stwierdzili, że kilka z tych 12 badań może świadczyć o pozytywnym wpływie diet niskowęglowodanowych na zaburzenia nastroju (depresja, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zaburzenie schizoafektywne) i zaburzenia lękowe. Stwierdzają jednak także, że w badaniach tych nie było grupy kontrolnej i że nie oszacowano systematycznie: skuteczności, ewentualnych niekorzystnych skutków ubocznych i wskaźnika nawrotu objawów po przerwaniu diety. We wnioskach postulują oni przeprowadzenie solidnych badań naukowych (klinicznych) dotyczących: skuteczności diet niskowęglowodanowych, klinicznych grup pacjentów, którzy mogliby z takich diet odnieść korzyść, określenia czy w terapiach takich konieczna jest dieta bardzo niskowęglowodanowa (keto) oraz określenia ewentualnych niekorzystnych skutków ubocznych i ryzyka nawrotu objawów w przypadku przerwania diety. Takich badań jednak nadal nie ma. W marcu 2024 ukazał się artykuł o skuteczności diety keto w terapii schizofrenii i choroby afektywnej dwubiegunowej. Są to znowu badania pilotażowe (20 uczestników, nie było grupy kontrolnej). Czyli sytuacja pozostała praktycznie bez zmian. Na koniec chciałbym na jeszcze jedno zwrócić uwagę: w analizowanych badaniach nie oszacowano ewentualnych niekorzystnych skutków ubocznych diet niskowęglowodanowych. Oznacza to, że nie tylko nie ma w tej chwili solidnych dowodów naukowych na skuteczność tych diet, ale także nie jesteśmy w stanie określić, jakie negatywne skutki uboczne może przynieść stosowanie tych diet. Tymczasem o niektórych z nich (dieta keto) wiemy już, że negatywne skutki uboczne mogą spowodować i przed rozpoczęciem tej diety wymagana jest konsultacja lekarska a w trakcie diety stan zdrowia pacjenta powinien być monitorowany przez lekarza. Podsumowując: rekomendowanie diet niskowęglowodanowych jako terapii (nawet wspomagającej) w zaburzeniach psychicznych, w tym afektywnych jest w tej chwili co najmniej przedwczesne: nie opiera się na solidnych dowodach naukowych a ewentualne niekorzystne skutki uboczne nie są dobrze poznane. Zaczekajmy na rzetelne badania!
Niestety, nie mogę zgodzić się z główną tezą tego wpisu. Nie ma w tej chwili ŻADNYCH rzetelnych dowodów naukowych na poparcie tezy, że diety niskowęglowodanowe (w tym dieta keto) mają pozytywny wpływ za zaburzenia psychiczne w ogóle a chorobę afektywną dwubiegunową w szczególności. Jedyne (i w tym wypadku bardzo mocne) dowody naukowe świadczące o terapeutycznej skuteczności diety niskowęglowodanowej (konkretnie diety keto) dotyczą epilepsji (w tym epilepsji lekoopornej). Epilepsji nie zalicza się jednak do "zaburzeń psychicznych", ale do "chorób układu nerwowego". Nie oznacza to, że badania nad stosowaniem diet niskowęglowodanowych w psychiatrii nie istnieją. W roku 2017 ukazał się artykuł przeglądowy, w którym przeanalizowano 15 badań nad stosowaniem diety keto w leczeniu zaburzeń psychicznych. Wyniki tych badań okazały się na tyle niejednoznaczne, że autorzy tego artykułu nie rekomendują stosowania tej diety w leczeniu zaburzeń psychicznych. Od tego czasu badania prowadzono oczywiście dalej. W roku 2023 ukazał się kolejny przegląd badań dotyczący stosowania diet niskowęglowodanowych (w tym diety keto) w leczeniu zaburzeń nastroju i zaburzeń afektywnych. Tym razem przeanalizowano 1377(!) artykułów, z czego jako spełniające kryteria zakwalifikowano 48 artykułów (z których ostatecznie wybrano 12 artykułów w pełni spełniających kryteria). Kilka z tych artykułów sugeruje, że może istnieć pozytywny wpływ diety keto w leczeniu tych zaburzeń. Jednak wszystkie te badania mają charakter pilotażowy (wstępny) lub są to studia pojedynczych przypadków. Badania pilotażowe przeprowadzane są zazwyczaj na: 1/małych próbach (z niewielką ilością uczestników) i 2/bez grupy kontrolnej. Innymi słowy nie są to badania kliniczne. Nie mogą więc służyć uzasadnieniu tez ogólnych o skuteczności jakiejś metody terapeutycznej w leczeniu określonego zaburzenia (czy grupy zaburzeń). Zastrzeżenia te tym bardziej dotyczą studiów przypadków (nie bada się tu nawet grupy osób, lecz pojedyncze osoby). Po co się w takim razie takie badania przeprowadza? Badania pilotażowe (i studia przypadków) służą wyłącznie określeniu czy dany obszar badawczy jest obiecujący pod względem badawczym. Jak to zauważyłem powyżej, autorzy artykułu stwierdzili, że kilka z tych 12 badań może świadczyć o pozytywnym wpływie diet niskowęglowodanowych na zaburzenia nastroju (depresja, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zaburzenie schizoafektywne) i zaburzenia lękowe. Stwierdzają jednak także, że w badaniach tych nie było grupy kontrolnej i że nie oszacowano systematycznie: skuteczności, ewentualnych niekorzystnych skutków ubocznych i wskaźnika nawrotu objawów po przerwaniu diety. We wnioskach postulują oni przeprowadzenie solidnych badań naukowych (klinicznych) dotyczących: skuteczności diet niskowęglowodanowych, klinicznych grup pacjentów, którzy mogliby z takich diet odnieść korzyść, określenia czy w terapiach takich konieczna jest dieta bardzo niskowęglowodanowa (keto) oraz określenia ewentualnych niekorzystnych skutków ubocznych i ryzyka nawrotu objawów w przypadku przerwania diety. Takich badań jednak nadal nie ma. W marcu 2024 ukazał się artykuł o skuteczności diety keto w terapii schizofrenii i choroby afektywnej dwubiegunowej. Są to znowu badania pilotażowe (20 uczestników, nie było grupy kontrolnej). Czyli sytuacja pozostała praktycznie bez zmian. Na koniec chciałbym na jeszcze jedno zwrócić uwagę: w analizowanych badaniach nie oszacowano ewentualnych niekorzystnych skutków ubocznych diet niskowęglowodanowych. Oznacza to, że nie tylko nie ma w tej chwili solidnych dowodów naukowych na skuteczność tych diet, ale także nie jesteśmy w stanie określić, jakie negatywne skutki uboczne może przynieść stosowanie tych diet. Tymczasem o niektórych z nich (dieta keto) wiemy już, że negatywne skutki uboczne mogą spowodować i przed rozpoczęciem tej diety wymagana jest konsultacja lekarska a w trakcie diety stan zdrowia pacjenta powinien być monitorowany przez lekarza. Podsumowując: rekomendowanie diet niskowęglowodanowych jako terapii (nawet wspomagającej) w zaburzeniach psychicznych, w tym afektywnych jest w tej chwili co najmniej przedwczesne: nie opiera się na solidnych dowodach naukowych a ewentualne niekorzystne skutki uboczne nie są dobrze poznane. Zaczekajmy na rzetelne badania!